Waarom verkleurt mijn klimop rood?
Als klimopbladeren in de herfst of winter rood tot paars worden, is dat meestal een natuurlijk gevolg van kou en veranderend licht.
Roodachtige kleur door kou in de winter
De roodachtige verkleuring van klimop komt vaak in de koude maanden voor. Vooral klimophaag op open, zonnige plekken krijgt in de winter opvallend gekleurde bladeren. Deze kleurverandering is een natuurlijke reactie op lage temperaturen in combinatie met fel zonlicht. In de koude periode vertraagt de stofwisseling van de plant en wordt het chlorofyl, dat voor de groene kleur zorgt, afgebroken. Daardoor worden andere kleurstoffen zichtbaar, vooral anthocyanen, die verantwoordelijk zijn voor de rode tot paarse kleur. Deze kleurstoffen beschermen de klimop tegen celschade door kou en fel licht. Ze werken als een natuurlijke zonnebescherming. De verkleuring komt vooral voor bij groenbladige soorten zoals Hedera hibernica of Hedera helix, vooral als ze op open en winderige plaatsen groeien. Sterke oostenwind in combinatie met vorst kan de roodkleuring nog versterken. Een beschutte plek kan de verkleuring verminderen, maar is voor de gezondheid van de plant niet per se nodig. Na de winter verdwijnt de rode kleur meestal weer zodra de temperatuur stijgt en de plant nieuw chlorofyl aanmaakt.
Wie een altijd diep groene haag wil, kan beter haagplanten zoals levensboom, taxus of rode glansmispel overwegen. Deze blijven in de winter vaak beter op kleur. De roodverkleuring bij klimop is echter geen teken van gebrek, maar hoort bij zijn natuurlijke aanpassing aan de seizoenen.
Verkleuring als teken van droogtestress of wortelschade
Hoewel klimop heel sterk is, kan een roodachtige verkleuring van de bladeren ook wijzen op droogtestress. Vooral jonge planten zijn gevoelig voor te weinig water. Als klimop na het planten niet regelmatig wordt gegoten of als het in de winter erg droog is, kunnen de wortels beschadigd raken. De plant breekt dan chlorofyl af, wat zich ook uit in roodachtige bladeren.
Ook te natte grond kan problemen geven. Dan krijgen de wortels te weinig zuurstof. Dit kan wortelrot veroorzaken, waardoor de opname van voedingsstoffen wordt belemmerd. De plant raakt gestrest en reageert met kleurverandering. Daarom is een goed doorlatende grond belangrijk, die water vasthoudt maar geen plasvorming geeft. Een laag schors als mulch helpt om de bodem vochtig te houden en beschermt de wortels. Voor een gezonde groei is het belangrijk de grond aan te passen aan de behoeften van de plant, bijvoorbeeld door zware kleigrond losser te maken of door zandgrond met compost te verbeteren.
Bij planten in potten of bakken komt roodverkleuring vaker voor, omdat de potgrond sneller uitdroogt en de wortels meer last hebben van kou. Een winterbescherming van jute of vlies kan dan helpen om de plant beter te isoleren. Als de verkleuring maar op enkele plekken voorkomt en de bladeren stevig en gezond blijven, is er meestal geen reden tot ongerustheid. Bij grootschalige verkleuring of extra bladval is het verstandig de wortelzone te controleren en zo nodig de grond beter doorlatend te maken. Wie regelmatig controleert, voorkomt grotere schade en zorgt voor een stabiele groei, ook bij vorst.
Kleurverandering bij oudere scheuten of door raseigenschappen
Soms heeft de roodachtige bladkleur niets te maken met de omgeving, maar met de ontwikkeling van de plant zelf. Bij oudere klimopplanten, die al vele jaren groeien, komen lichte kleurveranderingen aan de uiteinden van de scheuten of aan enkele bladeren vaker voor. Dit is meestal onschuldig en hoort bij het ouder worden van het plantweefsel.
Ook erfelijke eigenschappen van het ras spelen een rol. Sommige rassen verkleuren bij kou sterker. Bonte rassen zoals ‘Goldheart’ of ‘Glacier’ krijgen vaak roodachtige tot paarse bladgedeelten, zonder dat er iets mis is met de verzorging. Deze uiterlijke kenmerken zijn typisch voor het ras en worden beïnvloed door licht en temperatuur. Wie een gelijkmatig uiterlijk belangrijk vindt, kiest dus beter bewust een passende soort. Hedera hibernica groeit bijvoorbeeld heel snel, maar verkleurt bij vorst vaker dan compactere vormen zoals Hedera helix.
Door regelmatig te snoeien ontstaan er nieuwe, frisse groene bladeren en wordt de roodachtige kleur minder. Verwijder daarbij dode of sterk verkleurde bladeren, zodat er weer krachtige nieuwe scheuten kunnen groeien. Wie liguster of hulst combineert met klimophagen, houdt door hun stabiele bladkleur ook in de winter een rustige groene achtergrond in de tuin. Zolang de bladeren stevig blijven en de plant goed groeit, is roodverkleuring meestal onschuldig. Het maakt klimop zelfs interessanter en laat zien hoe goed de plant zich aan de seizoenen aanpast.
Rode bladeren bij klimop zijn vaak een natuurlijke reactie op kou, licht of droogte. Meestal is er geen reden tot zorgen, maar laat de plant juist zien hoe sterk en weerbaar hij is.
.jpg)
